« Strona główna

O BLIZNACH

Blizna, w medycynie stan zejściowy po zagojeniu się ubytku tkanki, polegający na bliznowaceniu, tj. wytworzeniu się zbitej, słabo unaczynionej tkanki łącznej (np. blizna skórna, blizna pozawałowa mięśnia sercowego).

Blizna skórna powstaje wtedy, gdy ubytek sięga co najmniej do skóry właściwej Rozróżnia się blizny przerosłe i zanikowe. Skłonność do tworzenia brzydkich, przerosłych blizn może być indywidualną cechą skóry pacjenta.

Wygląd blizny

Kształt blizny zależy od bardzo wielu czynników: od przyczyny urazu, np. zranienia czy oparzenia, miejsca na ciele, gdzie skora uległa urazowi, czasu trwania gojenia, a także indywidualnej skłonności do nadmiernego bliznowacenia.

Najczęściej blizna jest na początku różowa, potem blednie, następnie przybiera perłową barwę. Nigdy nie uzyskuje już koloru normalnej skóry, gdyż nie zawiera już pierwotnego barwnika. W bliźnie skórnej nie ma też przydatków skóry, np. mieszków włosowych, dlatego jest ona zawsze bezwłosa.

Słabo widoczne są blizny w kształcie linii, powstałe po cięciu nożem, ukryte wzdłuż naturalnych bruzd i fałdów skórnych. Są to często blizny, których przebieg został zaplanowany przez chirurga. Szczególnie widoczne są blizny płaszczyznowe, o nierównej powierzchni i zabarwieniu, niekiedy powodujące napięcia i przykurcze, mogą to być blizny powstałe po zmiażdżeniach, oparzeniach lub innych ciężkich urazach.

Rodzaje blizn

Blizny zwykle

Występują najczęściej u dzieci i niekiedy u dorosłych. Początkowo są one pogrubiałe, twarde, o sinoczerwonym zabarwieniu, swędzące lub piekące. Mogą utrzymać się przez wiele miesięcy po zranieniu. Przyczyną ich powstawania jest zazwyczaj przedłużone gojenie. Często występują w wyniku ran pooperacyjnych i pourazowych, np.oparzeń. Takie blizny osiągają swoją ostateczną postać po około 6 miesiącach, a nawet po roku, od urazu. W tym czasie blizny zazwyczaj miękną, ich barwa staje się jaśniejsza i kurczą się, ustępuje świąd i pieczenie. Przez to stają się mało widoczne.

Blizny przerosłe

Występują wówczas, gdy gojenie urazu zostało zaburzone. Może to być, np. zakażenie rany pooperacyjnej, drapanie. Blizny takie są twarde i dosyć szerokie. Jeśli są bardzo duże i występują na zgięciach stawów mogą utrudnić normalne funkcjonowanie.

Keloidy (bliznowce)

Keloidy to blizny, które narastają po zagojeniu rany. Tworzą się ponad poziomem otaczającej skóry, mają kształt wybrzuszeń powstałych ponad brzegami rany. Jest to twarda narośl o różowym lub nawet ciemnoczerwonym kolorze. Bliznowiec może być bardzo bolesny. Może utrudniać normalne funkcjonowanie.

Przyczyną powstawania keloidów jest indywidualna skłonność do nadmiernej produkcji białka zwanego kolagenem, którą można zauważyć przy okazji drobnych skaleczeń czy zranień. Bliznowce mogą występować na całym ciele, ale najczęściej występują jednak w okolicach: mostka, ramienia oraz płatków usznych. Bardziej podatne na ich tworzenie są osoby o ciemnej karnacji skóry.

Przykurcze bliznowate

Silne urazy, np. oparzenia, mogą spowodować ubytki dużych obszarów skóry. Prowadzi to powstawanie blizn, które pociągając brzegi skóry do siebie, prowadzą do przykurczu. Taki przykurcz może tez obejmować przyległe mięśnie i ścięgna, co doprowadzi do ograniczenia zakresu ruchów w stawach. Takie urazy, jeśli obejmują tylko skóry, mogą deformować, np. powieki czy wargi. Przykurcze bliznowate są wskazaniem do wczesnego leczenia operacyjnego, aby przywrócić prawidłową funkcję danej części ciała.